Interessante links

Geen links

Alles wat je wilt weten over de Nederlandse taal

Nederlands, je spreekt het elke dag. Het is iets heel natuurlijks, net als het inademen van wat frisse lucht. Je denkt er waarschijnlijk helemaal niet over na. Waar komt de taal eigenlijk vandaan. Waar spreken ze allemaal Nederlands, bestaat de taal over honderd jaar nog wel? Hier heb je misschien nog nooit over nagedacht. Toch zijn het wel heel interessante vragen. Lees dit artikel als je wat meer te weten wilt komen over de Nederlandse taal.

 

Geschiedenis van de Nederlandse taal

Het Nederlands is onderdeel van de Indo-Europese taalfamilie. Deze is weer op te splitsen in andere groepen zoals de Romaanse, Germaanse en Slavische talen. Het Nederlands behoort tot de Germaanse talen samen met bijvoorbeeld het Engels en het Duits. Onder de Romaanse talen vallen het Spaans, Italiaans en het Frans. In Oost-Europa, in Rusland onder andere, wordt voornamelijk Slavisch gesproken. Geloof of het niet zelfs het Sanskriet, de taal van India, behoort tot de Indo-Europese taalfamilie. Wat nog verbazingwekkender is, de reden dat er van West-Europa tot aan India op elkaar lijkende talen gesproken worden, komt omdat iedereen in deze gebieden voor een groot deel afstammen van dezelfde groep mensen: de Indo-Europeanen! Dit volk was oorspronkelijk in de Kaukasus gevestigd en heeft zich vervolgens verspreid naar zowel het oosten, richting India, als naar Europa.  Daar mengden ze zich met de plaatselijke bevolking. Ze werden vaak de dominante groep in deze gebieden, waardoor de Indo-Europese taal verspreid werd. Al in het begin van de 20ste eeuw werd deze theorie geïntroduceerd door linguïsten die de talen bestudeerd hadden. In de moderne tijd kon door het gebruik van DNA technieken deze theorie bevestigd worden.

Als al deze talen afstammen van het Proto-Indo-Europees (de oorspronkelijke vorm van de taal) hoe kan het nu dan dat bijvoorbeeld Frans en Nederlands zo veel van elkaar verschillen? Feit is dat talen voortdurend aan verandering onderhevig zijn. Ga maar na, wij gebruikten 20 jaar geleden niet worden zoals app, en ook het gebruik van Engelse termen was een stuk minder. Je kunt je wel voorstellen dat over een periode van een paar eeuwen een taal sterk veranderd kan zijn. Al helemaal in een periode dat er geen scholen waren waar iedereen een standaard versie van een taal aangeleerd werd.

De Nederlandse taal is ook sterk veranderd in de loop der tijd. Het is zeker dat het Nederlands al in 500 na Christus bestond, al verschilde het sterk van het hedendaagse taalgebruik. De periode van 500 tot 1200 na Christus wordt als Oudnederlands gedefinieerd. Vervolgens wordt van 1200 tot 1500 Middelnederlands gesproken. Vanaf 1500 wordt het Nieuw Nederlands geïntroduceerd. Vanaf dat moment begint de taal echt een beetje te lijken op wat wij vandaag de dag spreken, al is er nog steeds een groot verschil aanwezig. De statenbijbel heeft een belangrijke rol gespeeld bij de standaardisering van de taal. Deze bijbel, die in 1637 verscheen, had als doel om de heilige geschriften voor iedereen inzichtelijk te maken. Nadien begon de bijbel steeds meer als voorbeeld te fungeren voor hoe het Nederlands geschreven moest worden en op die manier droeg het bij aan de standaardisatie.

Waar wordt Nederlands gesproken

Natuurlijk wordt Nederlands gesproken in Nederland. Er zijn echter meer plekken waar het gesproken wordt. Ook in België, Suriname, Aruba en Sint Maarten is Nederlands de officiële taal. In andere landen is het vaak wel zo dat er naast het Nederlands ook een andere taal gebruikt wordt. In België bijvoorbeeld wordt naast het Nederlands, in Wallonië voornamelijk Frans gesproken. Verder wordt in sommige landen, waar de Nederlandse taal niet officieel is, wel degelijk Nederlands gesproken door bepaalde mensen. In Indonesië zijn er bijvoorbeeld nog steeds personen die de Nederlandse taal machtig zijn. In totaal zijn er 24 miljoen Nederlandstaligen. Wanneer je talen die sterk verwant zijn aan het Nederlands meerekent dan loopt dat aantal flink op. Het Zuid-Afrikaans vertoont zoveel gelijkenissen met het Nederlands dat een Nederlander en Zuid-Afrikaan zonder veel moeite onderling kunnen communiceren.

 

Algemeen Beschaafd Nederlands en dialecten

Er zijn veel verschillende manieren waarop Nederlands gesproken kan worden, er zijn talloze dialecten. De standaard manier om Nederlands te spreken wordt aangeduid als ABN, oftewel Algemeen Beschaafd Nederlands. Tegenwoordig spreekt men liever van AN, Algemeen Nederlands, omdat ABN impliceert dat andere vormen van de Nederlandse taal niet beschaafd zouden zijn.

Een aantal van de bekende dialecten zijn bijvoorbeeld het Limburgs en het Brabants. Ook steden kunnen hun eigen dialect hebben. Het Haags is daar een bekend en geliefd voorbeeld van. In andere landen buiten Nederland waar Nederlands gesproken wordt, zijn er ook vaak dialecten. In Suriname en Vlaanderen zijn er bijvoorbeeld duidelijke accenten, andere woorden en bijzondere uitdrukkingen waar te nemen. Vaak is het ook zo dat in streken die aan andere landen grenzen er een duidelijk waarneembaar dialect gesproken wordt. Het is bijvoorbeeld zo dat in het oosten van Nederland de nodige mensen een Duits dialect hebben. In het zuiden is er een duidelijke Vlaamse invloed te horen.

 

De regels van de Nederlandse taal

In 1980 werd de Nederlandse taalunie opgericht. Deze brengen het ‘groene boekje’ uit. Hierin staan de officiële spellingsregels. Overheidsinstanties en scholingsinstituties zijn verplicht om zich aan deze regels te houden. Niet iedereen is het echter eens met de regels die opgesteld zijn, vandaar dat het ‘witte boekje’ inmiddels ook bestaat. Dit is een variant met andere spellingsregels, opgesteld door critici van het ‘groene boekje’.

 

Veranderingen in de Nederlandse taal 

Zoals je gelezen hebt veranderd de Nederlandse taal voortdurend. Duizend jaar geleden was de Nederlandse taal duidelijk anders. Met deze kennis in het achterhoofd, is het logisch om te redeneren dat de Nederlandse taal ook in de toekomst  aan veranderingen onderhevig zal zijn. Het proces zal vermoedelijk minder snel en radicaal zijn als in het verleden aangezien er nu een standaard versie van de taal bestaat die aan elke Nederlander onderwezen wordt. Echter, je ziet nu al dat er nog steeds veranderingen plaats vinden. Er ontstaan voornamelijk op het gebied van technologie nieuwe producten waar een nieuwe naam voor nodig is. Een laptop en een iPad bestonden een aantal jaar geleden nog niet, er was dus ook geen woord voor. Er is eveneens een trend gaande waarbij mensen steeds vaker Engelse woorden gebruiken. Aangezien de meeste films die we kijken en muziek die we luisteren uit de Verenigde Staten afkomstig zijn, heeft de Engelse taal een grote invloed op de onze. Woorden als influencer of daten zijn afkomstig uit het Engels maar tegenwoordig ook in het Nederlands gemeengoed. Immigrantengroepen die zich in Nederland vestigen hebben ook een invloed. Zij introduceren vaak nieuwe woorden die leiden tot straattaal: een mengelmoes van Nederlands vermengd met andere talen zoals het Surinaams en het Arabisch.  

Recente artikelen